logo

درباره کارگزاری مدبر آسیا

شرکت کارگزاری مدبر آسیا (سهامی خاص) در تاریخ 1383/3/11 تحت عنوان کارگزاری بورس کالای دهقانان خاور تاسیس و طی شماره 222964 در اداره ثبت شرکتها و مالکیت صنعتی تهران به ثبت رسیده است. سرمایه شرکت در حال حاضر بالغ بر 40,000,000,000 ریال می باشد. نام شرکت به موجب مصوبه عمومی فوق العاده مورخ 1388/1/29 به شرکت کارگزاری مدبر آسیا تغییر یافته است.

modabberasia@gmail.com
+98 21 41627000
تهران، خيابان شریعتی, نبش خیابان هویزه, پلاک 826, طبقه دوم, واحد 4

+98 21 41627000

modabberasia@gmail.com

صندوق‌های سرمایه‌گذاری: راهنمای کامل

صندوق‌های سرمایه‌گذاری: راهنمای کامل

سرمایه‌گذاری ممکن است در یکی از حوزه‌های بورس اوراق بهادار (سهام، اوراق مشارکت و…) و کالا، زمین و ساختمان، اوراق قرضه دولتی، انواع حساب‌های سرمایه‌گذاری بانک‌ها و مواردی از این قبیل صورت پذیرد. صندوق‌های سرمایه‌گذاری نیز یکی از حوزه‌های مهم و پرمخاطب برای سرمایه‌گذاران، بویژه سرمایه‌گذارانی که دانش یا وقت کافی برای معامله به صورت حرفه‌ای در بورس اوراق بهادار ندارند، به شمار می‌آید. در این مطلب به بررسی انواع صندوق‌های سرمایه‌گذاری پرداخته خواهد شد، علاوه بر آن ارزش خالص دارایی­ (NAV)، مزایای صندوق‌ها، تفاوت صندوق‌ها و سایر نکات مربوط به صندوق‌ها مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

موضوعات مورد بررسی در این مطلب:

الف) صندوق سرمایه گذاری چیست؟

‌ ‌  ‌  برخی اصطلاحات رایج

ب)  ترکیب سرمایه­‌گذاری صندوق­‌ها و انواع آن

پ) تقسیم‌بندی صندوق‌ها

   ‌  ‌  پ-۱ تقسیم‌بندی صندوق‌ها بر اساس روش معامله

  ‌  ‌  ‌پ-۲ تقسیم‌بندی بر اساس نوع سرمایه‌گذاری (ترکیب دارایی‌ها)

ت) نحوه صدور و ابطال واحدهای صندوق سرمایه‌گذاری

   ‌  ‌  ت-۱- چگونه در صندوق‌ها سرمایه‌­گذاری کنیم؟

   ‌  ‌  ت-۲- چگونه واحدهای صندوق را ابطال کنیم؟

   ‌  ‌  ت-۳- مثال عملی برای سرمایه‌گذاری در صندوق سرمایه‌گذاری مشترک آگاه

ث) بازدهی صندوق­‌ها

ج) سود صندوق­‌های سرمایه­‌گذاری

چ) میزان سهم هر یک از سرمایه­‌گذاران درصندوق­‌ها

ح) نحوه تعیین قیمت صدور و ابطال واحدهای سرمایه‌گذاری

   ‌  ‌  ح-۱- قیمت صدور یک واحد صندوق سرمایه­‌گذاری چگونه تعیین می­‌شود؟

   ‌  ‌  ح-۲- قیمت ابطال یک واحد صندوق سرمایه­‌گذاری چگونه تعیین می­‌شود؟

خ) کارمزدها و هزینه‌های صندوق‌های سهام

د) مزایای سرمایه‌­گذاری در صندوق­‌ها

ذ) صندوق­‌های سرمایه‌­گذاری قابل معامله در بازارهای بورس وفرابورس (ETF)

   ‌  ‌  ذ-۱- ماهیت صندوق­‌های سرمایه­‌گذاری قابل معامله

   ‌  ‌  ذ-۲- ویژگی صندوق­‌های قابل معامله (ETF)

ز) جمع‌بندی 

الف) صندوق سرمایه گذاری چیست؟

صندوق سرمایه­‌گذاری را می‌توان مانند شرکتی درنظر گرفت که با جمع‌آوری منابع پولی کوچک، به سرمایه‌گذاری در سبدی از اوراق بهادار می‌پردازد که این سبد ممکن است شامل سهام، اوراق مشارکت و سایر اوراق بهادار باشد. در حقیقت صندوق سرما‌یه‌گذاری مجموعه‌­ای است از سهام، اوراق مشارکت و سایر اوراق بهادار که این امکان را برای سرمایه‌گذاران فراهم می‌کند تا به جای خرید یک سهم یا اوراق مشارکت خاص، در مجموعه‌­ای از این دارایی‌­­ها، سرمایه‌­گذاری کنند. در حقیقت هر فرد می‌تواند با سرمایه مورد نظر خود (هرچند اندک) در سبدی از دارایی‌­های متنوع سرمایه‌­گذاری کرده و به این ترتیب نسبت به آورده خود در سود وزیان صندوق سهیم ‌شود. سرمایه‌گذار می‌تواند هر زمان که بخواهد سرمایه خود را از صندوق خارج نماید، با این کار واحدهای سرمایه­‌گذاری وی از منابع صندوق به نرخ ارزش روز دارایی­‌ها (NAV) بازخرید می‌­شود.

صندوق سرمایه­‌گذاری بنا به تعریفی که در ماده ۱ بند ۲۰ قانون بازار بورس و اوراق بهادار آمده، عبارت است از یک نهاد مالی که فعالیت اصلی آن سرمایه­‌گذاری در اوراق بهادار است و مالکین آن نسبت به سرمایه­‌گذاری خود در سود و زیان صندوق شریک هستند. وجوه دریافتی از سرمایه‌­گذاران در صندوق‌­ها در ترکیب متنوعی از اوراق بهادار  شامل: سهام، اوراق قرضه، ابزارهای کوتاه­ مدت بازار پول و دارایی می‌­شود.

برای مثال ترکیب دارائی‌های صندوق سرمایه‌گذاری مشترک آگاه، در تاریخ ۱۳۹۴/۰۹/۱۷ به شرح زیر بوده است:

اوراق مشارکت: ۱۰٫۷۴%               ‌         پنج سهم با بیشترین وزن: ۳۷٫۴۵%

سایر سهام: ۲۱٫۸۲%            ‌      ‌  ‌‌         سایر دارائی‌ها: ۳۰٫۲۶%

با توجه به اینکه برخی از صندوق­‌ها دارای تضمین سودآوری و برخی بدون تضمین هستند، افراد می­‌توانند با توجه به ریسک­‌پذیری خود در یکی از انواع صندوق‌ها، سرمایه‌گذاری کنند. صندوق‌­های سرمایه­‌گذاری شرایط بازار را از نظر ریسک و بازده برای سرمایه­‌گذاران مختلف به ویژه سرمایه­‌گذاران غیر حرفه‌­ای مساعدتر می­‌کنند. این صندوق‌­ها از طریق سرمایه‌­گذاری در انواع سبدها با ترکیبات گوناگون اوراق بهادار که هریک ویژگی خاص خود را دارد، توانسته­‌اند سلیقه اکثر سرمایه­‌گذاران را به لحاظ ترکیب مناسبی از ریسک و بازده پوشش داده و سرمایه­‌گذاری در بازار را جذاب­تر نموده، فرصت­‌ها و انتخاب­‌های بیشتری را با ریسک کمتر و بازده بالاتر برای سرمایه­‌گذاران فراهم آورند.

برخی اصطلاحات رایج:

  • واحد سرمایه‌گذاری (Unit):

در خرید و فروش سهام، مبنای حجم خرید یا فروش، تعداد سهم است. یعنی مثلاً سرمایه‌گذار سهام شرکت الف را با قیمت ۱,۰۰۰ ریال و با حجمی به تعداد ۱۰,۰۰۰ سهم خریداری نموده است. در معاملاتی که در صندوق‌های سرمایه‌گذاری اتفاق می‌افتد مبنای حجم خرید و فروش، واحد یا Unit گفته می شود. مثلاً یک سرمایه‌گذار، ۵ واحد از صندوق‌سرمایه‌گذاری مشترک آگاه را به ارزش اسمی هر واحد صندوق ۱۵,۰۰۰,۰۰۰ ریال خریده است.

  • صدور و ابطال:

در معاملات سهام از کلمه خرید و فروش برای نوع معامله استفاده می‌شود؛ اما در معاملات صندوق‌های سرمایه‌گذاری از واژه صدور (درزمان خرید) و ابطال (در زمان فروش) استفاده می‌شود.

  • پذیره‌نویسی صندوق:

پیش از شروع به کار یک صندوق، سرمایه‌گذارانی که تمایل به خرید واحدهای آن صندوق دارند، با تکمیل فرم پذیره نویسی و ارائه آن با سایر مدارک مورد نیاز به مدیر صندوق، می‌توانند اقدام به سرمایه‌گذاری از طریق پذیره‌نویسی در صندوق مورد نظر نمایند.

  • ارزش خالص دارایی‌ها (Net Asset Value):

ارزش خالص دارایی‌ها که به اختصار NAV گفته می‌شود، در حقیقت ارزش کل دارایی‌های یک صندوق است پس از کسر بدهی‌های آن. NAV صندوق‌های سرمایه‌گذاری به روش زیر (از چپ به راست) محاسبه می‌شود:

تعداد واحدهای منتشر شده ÷ (بدهی‌ها – دارایی‌ها) = NAV

  • مدیر صندوق:

مدیر صندوق، مسئول اجرایی صندوق محسوب می‌شود که متخصص در بازار سرمایه و دارای دانش کافی در امر مدیریت سبدهای سرمایه‌گذاری صندوق است. طبق اساسنامه صندوق، مدیر صندوق موظف است گزارش پیش‌بینی شده و اطلاعات قابل ارائه را تهیه و تنظیم نموده، در اختیار متولی صندوق، حسابرس و سازمان بورس اوراق بهادار قرار دهد.

  • ضامن:

ضامن صندوق تضمین‌کننده نقدشوندگی واحدهای سرمایه‌گذاری جهت ابطال و بازخرید واحدها در هر زمان است. علاوه براین در برخی از صندوق‌ها (در سهام یا با درآمد ثابت)، ضمانت دیگری به منظور پرداخت اصل سرمایه، حداقل سود برای دوره مشخص یا سود دوره‌ای وجود دارد که ضمانت آن‌ها با ضامن خواهد بود. لازم به ذکر است ضامن صندوق، رکن اختیاری در صندوق به‌شمار می‌آید.

 

  • متولی صندوق:

متولی صندوق مسئول نظارتی صندوق است که توسط مجمع صندوق انتخاب و مشخص می‌شود. از وظیفه‌های مهم متولی می‌توان به موارد زیر اشاره نمود:

  • پیشنهاد حسابرس به مجمع صندوق
  • تأیید حساب‌های بانکی افتتاح شده توسط مدیر برای صندوق
  • نظارت مستمر بر عملکرد مدیر و ضامن

جایگاه متولی در نقش ناظر، در واقع وکالت و امانتداری از جانب سرمایه گذاران برای نظارت بر حسن انجام امور و رعایت دقیق مفاد اساسنامه، امیدنامه و مندرجات توافق ها میان ارکان و دست اندرکاران عملیات صندوق است.

  • حسابرس:

حسابرس صندوق، رکن نظارتی صندوق است که توسط متولی صندوق از بین مؤسسات حسابرسی معتمد سازمان جهت تأیید به مجمع صندوق معرفی می‌گردد. مدت مأموریت حسابرس را مجمع تعیین می‌کند و حسابرس با قبولی سمت ارائه گردیده، وظایف و مسئولیت‌های محوله را طبق اساسنامه به عهده خواهد گرفت.

ب)  ترکیب سرمایه­‌گذاری صندوق­‌ها و انواع آن

به‌­طور کلی صندوق‌­های سرمایه­‌گذاری در ابزارهای پولی و مالی سرمایه‌گذاری می‌کنند. از ابزارهای پولی که صندوق‌های سرمایه‌گذاری در آن‌ها سرمایه‌گذاری می‌کنند می‌توان به سپرده‌ها و گواهی‌های سپرده‌ بانکی اشاره کرد.

ابزارهای مالی که صندوق‌ها در آن‌ها سرمایه­‌گذاری می­‌کنندبه ۳ دسته تقسیم می‌شود:

  • اوراق دارایی (مانند سهام)
  • اوراق بدهی(مانند اوراق قرضه شرکتی)
  • اوراق قرضه اوراق قرضه/مشارکت دولتی(بدون ریسک)

پ) تقسیم‌بندی صندوق‌ها

بسته به اینکه صندوق‌ها در کدام یک از ابزارهای مالی سرمایه‌گذاری می‌کنند و روش معامله آن‌ها چگونه است، به انواع مختلفی تقسیم‌بندی می‌شود.

پ-۱ تقسیم‌بندی صندوق‌ها بر اساس روش معامله:

صدور و ابطال (خرید و فروش) واحدهای صندوق سرمایه‌گذاری ممکن است به یکی از دو روش زیر صورت پذیرد:

  • مراجعه حضوری به واحد پذیرش صندوق در شعب کارگزاری‌ها
  • از طریق سامانه معاملات برخط (آنلاین) در بازار بورس اوراق بهادار یا فرابورس ایران (ETF)

پ-۲ تقسیم‌بندی بر اساس نوع سرمایه‌گذاری (ترکیب دارایی‌ها):

بسته به اینکه صندوق‌ها در کدام یک از ابزارهای مالی سرمایه‌گذاری می‌کنند، به موارد زیر تقسیم‌بندی می‌شود:

  • صندوق‌های سرمایه‌گذاری مشترک در سهام (ریسکی)
  • صندوق‌های سرمایه‌گذاری مشترک با درآمد ثابت و پیش‌بینی سود
  • صندوق‌های سرمایه‌گذاری مشترک مختلط

علاوه بر آنچه گفته شد، تقسبم‌بندی‌های دیگری نیز وجود دارد که صندوق‌ها را به لحاظ اندازه (بزرگی و کوچکی)، ضامن نقدشوندگی و ضمانت بازدهی بررسی می‌کند. :

با توجه به آنچه گفته شد ممکن است سرمایه‌گذاری در یک صندوق دارای ریسک بوده و درآمد ثابتی را ضمانت نکند؛ این امر بدان جهت است که صندوق مورد نظر، مثلا در سهام سرمایه‌گذاری نموده است.

ت) نحوه صدور و ابطال واحدهای صندوق سرمایه‌گذاری

ت-۱- چگونه در صندوق‌ها سرمایه‌­گذاری کنیم؟

برای آن دسته از صندوق‌های سرمایه‌گذاری که معاملات آن به صورت حضوری انجام می‌شود، نیاز است که سرمایه‌گذار با مدارک لازم به شعب صندوق مراجعه نماید. به عنوان مثال صندوق سرمایه‌گذاری مشترک آگاه را در نظر می‌گیریم، این صندوق یک صندوق سرمایه‌گذاری در سهام (ریسکی) محسوب می‌شود که سرمایه‌گذاری در آن از طریق مراجعه حضوری امکان‌پذیر است. یعنی برای سرمایه‌گذاری در این صندوق لازم است به ترتیب زیر عمل شود:

  • مراجعه حضوری به یکی از شعب کارگزاری آگاه
  • ارائه مدارک هویتی (اصل شناسنامه و کارت ملی) / معرفینامه یا وکالت‌نامه رسمی
  • تکمیل فرم پذیره‌نویسی (این فرم تنها مربوط به زمان شروع به کار صندوق است) یا فرم درخواست صدور واحد سرمایه‌گذاری
  • واریز مبلغ مورد نظر تعداد واحدهای خریداری شده به شماره حساب‌ بانکی صندوق و ارائه فیش واریز به نماینده مدیر در صندوق
  • دریافت رسید درخواست صدور واحدهای سرمایه‌گذاری از نماینده مدیر
  • دریافت اعلامیه صدور و گواهی سرمایه‌گذاری حداکثر تا پایان دو روز کاری در محل ارائه درخواست
  • پرداخت مابه‌التفاوت مبلغ واحدهای صادر شده و کل مبلغ واریزی متقاضی به حساب ایشان

ت-۲- چگونه واحدهای صندوق را ابطال کنیم؟

همچنین اگر متقاضی تصمیم به ابطال تمام یا بخشی از واحدهای سرمایه‌گذاری خود را داشته باشد، با مدارک زیر به متصدی پذیرش صندوق در یکی از شعب کارگزاری آگاه مراجعه می‌نماید:

  • مراجعه به یکی از شعب کارگزاری آگاه
  • ارائه مدارک هویتی (اصل شناسنامه و کارت ملی) / معرفینامه یا وکالتنامه رسمی
  • تحویل گواهی سرمایه گذاری به همراه فرم درخواست ابطال واحد سرمایه گذاری به نماینده مدیر
  • تکمیل فرم درخواست ابطال واحد سرمایه گذاری
  • تحویل رسید درخواست ابطال به سرمایه گذار یا نماینده قانونی وی
  • صدور اعلامیه ابطال واحدهای سرمایه گذاری و تحویل به سرمایه گذار /نماینده قانونی وی

لازم به ذکر است که قیمت ابطال هر واحد سرمایه‌گذاری، بر مبنای قیمت ابطال روز بعد از ارایه درخواست ابطال، محاسبه می‌شود. یعنی اگر شما امروز درخواست ابطال واحدهای سرمایه‌گذاری خود را به بخش پذیرش صندوق اعلام نمایید، واحدهای شما به قیمت فردا محاسبه خواهد شد. یکی از هزینه‌های موجود در صندوق‌ها که متوجه سرمایه‌گذار است، هزینه ابطال است. هزینه ابطال شامل هزینه ثابت و متغیر است. هزیته ثابت برای ابطال هر گواهی سرمایه‌گذاری ٢٠,٠٠٠ ریال است.

مواردی که گفته شد در مورد صندوق‌های سرمایه‌گذاری مشترک بود که صدور و ابطال آن نیازمند مراجعه حضوری است. اما در مورد صندوق‌های قابل معامله در بورس و فرابورس (ETF) نیاز به مراجعه حضوری نیست. مثلاً صندوق هستی بخش آگاه یک صندوق قابل معامله محسوب می‌شود که خرید و فروش واحدهای این صندوق برای کسانی که کد بورسی و کاربری آنلاین دارند، ازطریق سامانه معاملات آنلاین (برخط) کارگزاری و در تمام ساعت معاملات بازارهای بورس اوراق بهادار و فرابورس ایران امکان‌پذیر است.

.

سه نکته در مورد NAV قابل تامل است:

۱- ارزش خالص دارایی‌های هر روز یک صندوق سرمایه‌گذاری در پایان روز معاملاتی بعد از آن محاسبه می‌شود.

۲- NAV صدور و ابطال یک واحد سرمایه‌گذاری بر اساس ارزش خالص دارایی‌های آن صندوق در روز کاری پس از اعلام درخواست است.

۳- NAV صدور و ابطال یک واحد سرمایه‌گذاری از یک صندوق معین در یک روز مشخص برابر هم نیستند.

بر اساس سه نکته ای که گفته شد، با کشف NAV صدور هر واحد سرمایه‌گذاری صندوق مشترک آگاه در پایان دومین روز کاری (دومین روز کاری پس از ارائه درخواست، یعنی ۲۳ آذر)، قیمت صدور هر واحد سرمایه‌گذاری، طبق تصویر زیر ۱۵,۰۸۳,۷۹۱ ریال مشخص می‌شود. اکنون مابه‌التفاوت مبلغ پرداختی شما (یعنی ۵ میلیون تومان) با قیمت کل واحدهای صادره(۱۵,۰۸۳,۷۹۱×۳)، توسط کارگزاری محاسبه و به حساب بانکی شما واریز می‌شود. در این مثال مابه‌التفاوت مبلغی که به حساب شما واریز می‌شود، حدود ۵۰۰ هزار تومان خواهد بود.

 

پس از مشخص شدن قیمت صدور واحدهای درخواستی شما، اعلامیه صدور و گواهی سرمایه‌گذاری واحدهای خریداری شده، توسط شعبه کارگزاری به شما تحویل داده می‌شود.

برای آنکه از بازده سرمایه‌گذاری خود آگاه شوید، مطابق شکل زیر می‌توانید به سایت صندوق سرمایه‌گذاری آگاه مراجعه کرده و از منوی کاربری سمت راست بر روی گزینه بازده صندوق کلیک نموده و میزان سودهی آن را به‌صورت روزانه یا در محدوده‌های زمانی متفاوت بررسی نمایید.

 

نمودارهای مربوط به روند رشد واحدهای صندوق و درصد دارایی‌های صندوق سرمایه‌گذاری آگاه، در بخش میانی صفحه نخست سایت این صندوق قابل مشاهده است. سایر نمودارهای مقایسه‌ای نیز از طریق منوی کاربری در دسترس سرمابه‌گذاران محترم قراردارد.

 

به عنوان یک سرمایه‌گذار حتما نیاز خواهید داشت تا به بررسی ارزش دارایی ها و تعداد واحد های سرمایه گذاری صندوق، بپردازید. برای این منظور کافی است به سایت صندوق سرمایه‌گذاری آگاه مراجعه و مطابق تصاویر زیر از طریق منوی کاربری به این بخش دسترسی یافته و حتی از اطلاعات آن خروجی اکسل تهیه نمایید.

 

پس از دریافت گواهی سرمایه‌گذاری واحدهای خریداری شده، هر زمان که تمایل به دریافت مبلغ سرمایه‌گذاری خود داشته باشید، می‌توانید تمام یا بخشی از واحدهای خریداری شده ابطال نمایید. برای این کار نیز با در دست داشتن مدارک شناسایی خود به یکی از شعب کارگزاری آگاه مراجعه نموده و پس از تکمیل فرم درخواست ایطال، واحدهای سرمایه‌گذاری شما بر اساس NAV روز کاری بعد، ابطال شده و اعلامیه ابطال به شما ارائه می‌شود. مبلغ حاصل از ابطال نیز بین ۳ تا ۷ روز کاری پس از کشف NAV ابطال، به حساب بانکی شما واریز می‌گردد.

ث) بازدهی صندوق­‌ها:

بازده صندوق‌­های سرمایه­‌گذاری با استفاده از ارزش خالص داراریی­ یا NAV ارزیابی و واحدهای آن قیمت­‌گذاری می­‌شوند. ارزش خالص دارایی، قیمتی است که سرمایه‌گذار برای خرید یک واحد سرمایه‌­گذاری صندوق، پرداخت می­‌کند. NAV از حاصل تقسیم ارزش مجموعه سرمایه­‌گذاری در صندوق بر تعداد سهام موجود در آن است که در پایان هر روز معاملاتی و با توجه به تغییرات قیمت سهام اوراق بهادار و سودهای نقدی تعلق گرفته به آن، محاسبه می­‌شود.

طبق آخرین آمار مرکز پردازش اطلاعات مالی ایران (Fipiran) در حال حاضر ۱۴۱صندوق سرمایه‌گذاری وجود دارد که برای بررسی نوع، شرایط و بازدهی آن‌ها می‌توان به سایت این مرکز مراجعه کرد. همچنین گزارش عملکرد صندوق‌ها در سایت سازمان بورس و اوراق بهادار وجود دارد و سرمایه‌گذاران می‌توانند با مطالعه آن تصمیمات دقیق‌تری را برای انجام یک سرمایه‌گذاری مطمئن اتخاذ نمایند. علاوه بر این برای بررسی تاریخچه NAV یک صندوق و دریافت خروجی اکسل آن، می‌توانید از سایت Fipiran استفاده نمایید. برای این منظور کافی است به سایت مرکز پردازش اطلاعات مالی ایران مراجعه نموده و در تب صندوق‌ها گزینه “تاریخچه NAV” را انتخاب نمایید.

 

سپس با وارد نمودن نام صندوق مورد نظر در کادر مربوطه و تعیین بازه زمانی مورد بررسی، روی دکمه Excel کلیک نمایید.

 

ج) سود صندوق­‌های سرمایه­‌گذاری:

صندوق‌­های سرمایه­‌گذاری به ۳ روش به سرمایه‌­گذاران خود سود می­‌دهند:

  • سود حاصل از خرید و فروش اوراق بهادار
  • دریافت سود نقدی از اوراق بهادار (مثل سهام یا سودهای علی الحساب اوراق مشارکت)
  • افزایش ارزش روز اوراق بهادار مثلا گران­تر شدن سهام در بورس

پرداخت یا عدم پرداخت سود و همچنین زمان و چگونگی آن در صندوق‌های سرمایه‌گذاری، با توجه به مندرجات امیدنامه و اساس‌نامه آن‌ها صورت می‌گیرد. به عنوان مثال سود مربوط به سرمایه‌گذاری در صندوق بانک ایران زمین، پایان هر ماه به حساب سرمایه‌گذار واریز می شود و یا در زمان ابطال واحدهای سرمایه‌گذاری به آن‌ها پرداخت خواهد شد. لازم به ذکر است صندوق­‌ها این امکان را به سرمایه‌­گذاران می‌­دهند که به جای دریافت سود نقدی، آن را دوباره در خود صندوق سرمایه‌­گذاری کنند.

چ) میزان سهم هر یک از سرمایه­‌گذاران درصندوق­‌ها:

هر یک از سرمایه­‌گذاران در صندوق‌­های سرمایه‌­گذاری، به نسبت تعداد واحدهای سرمایه‌­گذاری خود از کل واحدهای صندوق، در خالص ارزش دارایی‌­ها سهم دارند.

ح) نحوه تعیین قیمت صدور و ابطال واحدهای سرمایه‌گذاری

ح-۱- قیمت صدور یک واحد صندوق سرمایه­‌گذاری چگونه تعیین می­‌شود؟

مالکیت واحدهای سرمایه­‌گذاری صندوق در ۲ زمان صورت می­‌گیرد. ابتدا در دوره پذیره‌نویسی اولیه و قبل از شروع فعالیت صندوق، که در این زمان هر واحد سرمایه­‌گذاری به ارزش پایه ۱,۰۰۰,۰۰۰ ریال فروخته می­‌شود. مرحله دوم پس از موفقیت در جذب حداقل سرمایه در مرحله پذیره‌نویسی است که در آن صدور واحدهای سرمایه­‌گذاری صندوق برای متقاضیان به قیمت صدور اعلام شده یک روز پس از تکمیل فرم درخواست مربوطه نزد شعب معرفی شده در اساسنامه صورت خواهد گرفت. در نتیجه قیمت صدور واحدهای سرمایه­‌گذاری در زمان پذیره‌نویسی معادل یک میلیون ریال و پس از آن برابر با ارزش روز واحدهای سرمایه‌­گذاری است.

ح-۲- قیمت ابطال یک واحد صندوق سرمایه­‌گذاری چگونه تعیین می­‌شود؟

مبنای محاسبه قیمت ابطال واحدسرمایه‌­گذاری روز بعد از تاریخ درخواست ابطال خواهد بود. هزینه ثابت ابطال هر گواهی سرمایه­‌گذار ۲۰,۰۰۰ ریال است. کارمزد ابطال از جمله هزینه‌­هایی است که در صورت ابطال، به‌طور مستقیم توسط سرمایه­‌گذار پرداخت می‌­شود. میزان این هزینه،نحوه پرداخت و بازه زمانی تعیین‌شده برای پرداخت بر مبنای اساسنامه و امیدنامه است. پس از کسر هزینه­‌های مربوط به ابطال طی مدت تعیین‌شده در امیدنامه و اساس‌نامه صندوق‌ها از تاریخ در خواست ابطال، وجه مربوطه به حسابی که سرمایه‌­گذار معرفی نموده است، واریز خواهد شد. در صورتی که سرمایه‌گذار بخشی از واحدهای سرمایه­‌گذاری خود را ابطال نماید، برای بخش باقی مانده گواهی سرمایه­‌گذاری جدید صادر خواهد شد که مشمول هزینه صدور گواهی نخواهد بود.

خ) کارمزدها و هزینه‌های صندوق‌های سهام

نحوه محاسبه کارمزد ارکان و هزینه‌های مربوط به صندوق سرمایه‌گذاری در اساسنامه و امیدنامه آن درج می‌شود. در ادامه به بررسی برخی از مهمترین هزینه‌های صندوق و نحوه محاسبه آن‌ها می‌پردازیم:

  • کارمزد ارکان

یکی از مهم‌ترین هزینه‌های صندوق‌های سرمایه‌گذاری کارمزد ارکان اجرایی و نظارتی صندوق است؛ این کارمزد بایت ارائه خدمات و تحمل ریسک ضمانت نقدشوندگی صندوق به مدیر ، متولی و ضامن پرداخت می‌شود.کارمزد هر یک از ارکان صندوق به‌صورت درصدی از خالص ارزش روز دارایی های صندوق،که در امید‌نامه مشخص شده‌است، محاسبه شده و روزشمار از دارایی‌های صندوق کسر می‌شود. این نوع کارمزد پس از تایید حساب‌ها معمولا به‌صورت یک ماه یکبار پرداخت می‌شود. طبق امیدنامه نمونه سازمان بورس و اوراق بهادار، مجموع کارمزد مدیر، متولی و ضامن در صندوق‌های فعال در بازار سرمایه ۵ درصد تعیین شده است.

  • هزینه های دوره ای

هزینه‌هایی که به‌صورت دوره‌ای و مقطعی برای صندوق ایجاد می‌شود. این هزینه‌ها به شرح زیر است:

  • هزینه حسابرس: این هزینه شامل دستمزدی است که بابت خدمات حسابرس صندوق در طی یک سال مالی به او پرداخت میشود.
  • هزینه تاسیس و تسویه: این هزینه‌ها شامل هزینه‌هایی است که پیش از دریافت مجوز و آغاز فعالیت صندوق و یا جهت انجام امور تسویه و اتمام فعالیت صندوق ایجاد می‌شود. این هزینه‌ها در امیدنامه صندوق پیش بینی شده و در طول فعالیت صندوق مستهلک می‌شود.
  • هزینه مجامع و عضویت در کانون‌ها: سقف این نوع از هزینه‌ها در امید نامه صندوق پیش‌بینی شده است و مدیر صندوق مجاز مجاز به بیشتر از سقف تعیین شده نیست. این هزینه‌ها در صورت تحقق روز شمار از دارایی‌ها کسر شده و در طول فعالیت صندوق مستهلک می‌شود.
  • سایر هزینه ها: هزینه‌های دیگری به جز هزینه‌های ذکر شده ممکن است به‌وجود آید که در امیدنامه و اساسنامه صندوق پیش‌بینی شده است، این هزینه‌ها از ارزش دارایی‌ها کسر می‌شود.

۳- هزینههای صدور و ابطال

این نوع از هزینه‌ها به زمان و تعداد فرایند صدور و ابطال سرمایه‌گذار مربوط می‌شود. بر اساس امیدنامه صندوق‌های سرمایه‌گذاری در سهام این هزینه‌ها در دو بخش در نظر گرفته شده است. بخشی از این هزینه به‌صورت ثابت به مبلغ ۲۰۰۰۰ ریال است که به ازای هر فرایند صدور یا ابطال به هر گواهی سرمایه‌گذاری (بدون در نظر گرفتن تعداد واحدهای سرمایه‌گذاری) تعلق می‌گیرد. بخش دیگری از این هزینه‌ها تحت عنوان “جریمه تعجیل درخروج” است. این هزینه از سرمایه‌گذارانی که مدت سرمایه‌گذاری آن‌ها کمتر از ۹۰ روز باشد، به‌صورت پلکانی از ۱ تا ۵ درصد نسبت به قیمت ابطال دریافت خواهد شد.

د) مزایای سرمایه‌­گذاری در صندوق­‌ها:

  • استفاده از مدیریت حرفه‌­ای و تخصصی در بازار سرمایه
  • کاهش هزینه سرانه هر سرمایه­‌گذار برای استفاده از نیروی متخصص، گردآوری و تحلیل اطلاعات
  • انجام کلیه امور اجرایی برای سرمایه‌­گذار مانند دریافت سود سهم و کوپن اوراق و …
  •  بهره‌­مندی از مزایایی که سازمان و شرکت بورس در اختیار صندوق­‌ها قرار می‌­دهد مانند سهمیه جداگانه برای عرضه‌­های اولیه
  • کاهش ریسک نقدشوندگی در سرمایه­‌گذاری­ه‌ای مستقیم مانند بسته بودن نماد یا وجود صف در نماد.
  • سادگی در سرمایه‌­گذاری برای سرمایه­‌گذاران به دلیل عدم نیاز به تحلیل‌­های پیچیده­‌ای برای خرید و فروش
  • وجود شفافیت به دلیل محاسبه روزانه NAV
  • کاهش ریسک سرمایه‌­گذاری برای سرمایه­‌گذاران به دلیل تنوع در سبد دارایی­‌ها

ذ) صندوق­‌های سرمایه‌­گذاری قابل معامله در بازارهای بورس وفرابورس (ETF):

ذ-۱- ماهیت صندوق­‌های سرمایه­‌گذاری قابل معامله

این صندوق­‌ها مانند صندوق‌­های معمولی هستند ولی مانند یک سهم در بازار سرمایه معامله و قیمت­ آن در نتیجه عرضه و تقاضا مشخص می‌­شود. در واقع بر خلاف صندوق‌­های سرمایه­‌گذاری مشترک که فقط در پایان روز و پس از محاسبه NAV می­توان آن‌ها را خرید و فروش نمود، این صندو‌ق­ها را می‌توان مانند سهام در طول روز معامله کرد. ETFها دارای سبدی از اوراق بهادارند که بر اساس یکی از شاخص‌­های معین بازار جمع‌­آوری شده است. یکی از ویژگی‌­های بارز این صندوق‌­ها قدرت نقدشوندگی بیشتر نسبت به صندوق‌­های معمولی است.

 

ذ-۲- ویژگی صندوق­‌های قابل معامله (ETF)

  • این صندوق­‌ها شبیه صندوق‌­های مشترک هستند اما معادل آنها نیستند.
  • معامله آن‌ها به شیوه معاملات سهام عادی در بورس اوراق بهادار است.
  • ETF­ها می­‌توانند در سبد متنوعی از سهام و اوراق قرضه سرمایه‌­گذاری کنند.
  • قیمت واحدهای صندوق­‌های بورسی در طول روز نوسان دارد و در هر لحظه، به قیمت جاری بازار قابل خرید و فروش است. قیمت بازار سهام صندوق می­‌تواند بالاتر یا پایین‌تر از ارزش خالص دارایی‌­های آن باشد.
  • صندوق­‌های بورسی از طریق کارگزاری­‌ها خرید و فروش می­‌شوند بنابراین سرمایه­‌گذار برای خرید این صندوق­‌ها، هزینه­‌های کارگزاری را پرداخت می‌­کنند.
  • صندوق­‌های بورسی در بازارهای مالی از نقدشوندگی بالایی برخوردارند.
 ز) جمع‌بندی

صندوق‌های سرمایه‌گذاری در حقیقت جایگزینی هستند برای معاملات مستقیم سهام، یعنی به‌جای آنکه سرمایه‌گذار خود به خرید و فروش اوراق بهادار بپردازد، این امر را به مدیر صندوق که مهارت و دانش کافی در زمینه سرمایه‌گذاری و انجام معاملات اوراق بهادار دارد، می‌سپارد. مدیر صندوق نیز با ایجاد تنوع در سبد ­سرمایه‌گذاری، ریسک سرمایه‌گذار را کاهش داده و سرمایه‌گذاری مطمئن‌تری را برای وی ایجاد می‌کند.

بازدهی صندوق‌ها بر اساس ارزش خالص دارایی (NAV) آن‌ها ارزیابی شده و قیمت صدور و ابطال (خرید و فروش) واحدهای سرمایه‌گذاری نیز بر اساس همین فاکتور (NAV) محاسبه می‌شود.

هزینه ابطال هر گواهی سرمایه‌گذاری بدون در نظر گرفتن تعداد آن ۲۰,۰۰۰ ریال است که مبلغ ثابتی است. اما علاوه بر این سرمایه‌گذار در زمان ابطال گواهی سرمایه‌گذاری، هزینه دیگری نیز باید پرداخت نماید که با توجه به مدت سرمایه‌گذاری آن‌ها بین ۱ تا ۵ درصد قیمت ابطال خواهد بود.



پربازدید ترین مطالب اخیر

به روزترین و مفیدترین مقالات در زمینه بورس و بازار سرمایه را در سایت کارگزاری مدبر آسیا دنبال کنید